मार्केटला मागे टाकण्यासाठी भारतीय गुंतवणूकदारांनी स्थानिक शेअर्सच्या पलीकडे विचार करणे का आवश्यक आहे
शेअर बाजार तज्ज्ञ देविना मेहरा स्पष्ट करतात की, इंडेक्सला मागे टाकणे अद्याप शक्य असले तरी, गुंतवणुकीची जुनी धोरणे आता अपयशी ठरत आहेत. सातत्यपूर्ण परताव्यासाठी पद्धतशीर वैविध्य (systematic diversification) आणि जागतिक गुंतवणूक आता अत्यंत आवश्यक असल्याचे त्यांनी सुचवले आहे.
Key takeaways
- 'नॅरो रॅली'मुळे बाजार सुस्थितीत दिसू शकतो, जरी बहुतांश वैयक्तिक पोर्टफोलिओ संघर्ष करत असले तरी.
- मार्केटला मागे टाकणे (अल्फा) अद्याप शक्य आहे, परंतु त्यासाठी अधिक शिस्तबद्ध आणि गणितीय दृष्टीकोन आवश्यक आहे.
- वैविध्यीकरण हे जोखीम कमी करण्यासाठी एक मोजलेले धोरण आहे, केवळ नशिबाची गोष्ट नाही.
- स्थानिक आर्थिक मंदीपासून संपत्तीचे रक्षण करण्यासाठी जागतिक बाजारपेठांमध्ये गुंतवणूक करणे आवश्यक आहे.
शेअर बाजार तज्ज्ञ देविना मेहरा स्पष्ट करतात की, इंडेक्सला मागे टाकणे अद्याप शक्य असले तरी, गुंतवणुकीची जुनी धोरणे आता अपयशी ठरत आहेत. सातत्यपूर्ण परताव्यासाठी पद्धतशीर वैविध्य (systematic diversification) आणि जागतिक गुंतवणूक आता अत्यंत आवश्यक असल्याचे त्यांनी सुचवले आहे.
जेव्हा निफ्टी किंवा सेन्सेक्स विक्रमी उच्चांक गाठत असतो, परंतु स्वतःचा वैयक्तिक पोर्टफोलिओ मात्र स्थिर असतो किंवा तोट्यात असतो, तेव्हा अनेक भारतीय किरकोळ गुंतवणूकदारांमध्ये गोंधळाचे वातावरण असते. फर्स्ट ग्लोबलच्या संस्थापिका देविना मेहरा यांच्या मते, ही घटना अनेकदा 'नॅरो रॅली'चा (narrow rally) परिणाम असते—अशी परिस्थिती जिथे केवळ काही मोजके 'हेवी-वेट' शेअर्स इंडेक्सला वर नेतात, तर बहुसंख्य इतर शेअर्स मागे राहतात.
शेअर निवडीचा बदलता कल
बऱ्याच काळापासून, अनेक गुंतवणूकदारांचे ध्येय 'अल्फा' (alpha) शोधणे हे राहिले आहे, म्हणजेच बाजारपेठेतील सरासरीपेक्षा जास्त परतावा मिळवण्याची क्षमता. मेहरा यांचे म्हणणे आहे की हे ध्येय अद्याप साध्य करण्यायोग्य असले तरी, ते गाठण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या पद्धतींमध्ये बदल होणे आवश्यक आहे. आजच्या गुंतागुंतीच्या बाजारपेठेत यशस्वी होण्यासाठी केवळ पारंपारिक शेअर-निवड पद्धतींवर अवलंबून राहणे किंवा लोकप्रिय ट्रेंडचे अनुसरण करणे पुरेसे नाही.
वैविध्यीकरण हे विज्ञान आहे, नशिब नव्हे
'ईटी अल्फा वेल्थ समिट'मध्ये ठळकपणे मांडलेला सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे वैविध्यीकरण (diversification) केवळ एक ढोबळ सुरक्षा कवच म्हणून पाहिले जाऊ नये. त्याऐवजी, मेहरा याचे वर्णन 'गणितीय गरज' असे करतात. विविध क्षेत्रांमध्ये गुंतवणूक पसरवून, एखादा गुंतवणूकदार एका चुकीच्या उद्योगाच्या निवडीमुळे संपूर्ण पोर्टफोलिओचे नुकसान होण्याचा धोका कमी करू शकतो. हा पद्धतशीर दृष्टीकोन एका नशीबवान शेअरच्या 'जादू'वर अवलंबून राहण्यापेक्षा दीर्घकाळात अधिक स्थिर वाढीस मदत करतो.
परदेशात गुंतवणुकीची गरज
भारतीय गुंतवणूकदारांमध्ये 'होम बायस' (home bias) ही एक सामान्य चूक दिसून येते—म्हणजेच आपले सर्व पैसे केवळ भारतीय शेअर बाजारातच ठेवण्याची प्रवृत्ती. यशस्वी धोरणाचा जागतिक वैविध्यीकरण हा आता एक महत्त्वाचा घटक असल्याचे मेहरा अधोरेखित करतात. आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठेत गुंतवणूक करून, भारतीय गुंतवणूकदार विविध आर्थिक चक्रांचा लाभ घेऊ शकतात आणि स्थानिक चलनाच्या चढ-उतारांपासून स्वतःचे रक्षण करू शकतात. केवळ एका देशातील ₹-आधारित मालमत्तेवर अवलंबून राहण्याने जोखीम वाढते, तर जागतिक दृष्टीकोन देशांतर्गत अस्थिरतेपासून आवश्यक संरक्षण प्रदान करतो.
शेअर बाजारातील गुंतवणूक ही बाजारातील जोखमीच्या अधीन आहे; कृपया गुंतवणूक करण्यापूर्वी सर्व संबंधित कागदपत्रे वाचा आणि सेबी (SEBI) नोंदणीकृत सल्लागाराचा सल्ला घ्या.
Frequently asked questions
'नॅरो रॅली'चा माझ्या गुंतवणुकीवर काय परिणाम होतो?
जेव्हा केवळ काही मोजक्या मोठ्या कंपन्यांचे शेअर्स वाढत असतात, तेव्हा 'नॅरो रॅली' होते. यामुळे बाजारातील इतर बहुतेक शेअर्स घसरत असूनही किंवा स्थिर असूनही मुख्य इंडेक्स वर जातो.
माझा पोर्टफोलिओ सेन्सेक्सइतक्या वेगाने का वाढत नाही?
हे सहसा तेव्हा घडते जेव्हा तुमच्या पोर्टफोलिओमध्ये सध्या इंडेक्सला वर नेणारे विशिष्ट शेअर्स नसतात किंवा तुमचा पोर्टफोलिओ विविध क्षेत्रांमध्ये योग्यरित्या वैविध्यपूर्ण नसतो.
भारतीय गुंतवणूकदारासाठी विदेशी शेअर्स खरेदी करणे खरोखर आवश्यक आहे का?
होय, कारण यामुळे तुमची जोखीम वेगवेगळ्या देशांमध्ये आणि चलनांमध्ये पसरवण्यास मदत होते, ज्यामुळे भारतीय अर्थव्यवस्थेतील मंदीचा तुमच्या संपूर्ण आयुष्याच्या बचतीवर मोठा परिणाम होत नाही.