ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಕರಣ್ ಜೋಹರ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲಿನ ₹79.7 ಕೋಟಿ GST ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ; ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು IT ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪು

ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಕರಣ್ ಜೋಹರ್ ಒಡೆತನದ ಎರಡು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ ಧರ್ಮ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಕಾರ್ನರ್‌ಸ್ಟೋನ್ ಏಜೆನ್ಸಿ ಎಲ್‌ಎಲ್‌ಪಿ ವಿರುದ್ಧದ ₹79.7 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (GST) ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ. ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ವಿತರಣಾ ಸೇವೆಗಳನ್ನು 'ಐಟಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್' ಎಂದು ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಇಲಾಖೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದ್ದು ತಪ್ಪಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ, ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಕಲಾತ್ಮಕ ಕೃತಿಗಳೇ ಹೊರತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲ ಎಂದು ದೃಢಪಡಿಸಿದೆ.

ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಕರಣ್ ಜೋಹರ್ ಅವರ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಮಹತ್ವದ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ, ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ₹79.7 ಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯದ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ತೆರಿಗೆ (GST) ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ. ಈ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಧರ್ಮ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಕಾರ್ನರ್‌ಸ್ಟೋನ್ ಏಜೆನ್ಸಿ ಎಲ್‌ಎಲ್‌ಪಿ ಮೇಲೆ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಇಲಾಖೆ ವಿಧಿಸಿತ್ತು, ಇದು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸೇವೆಗಳನ್ನು 'ಐಟಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್' ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಿತ್ತು.

ಈ ವಿವಾದದ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವೆಂದರೆ, ಜೋಹರ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ವಿದೇಶಿ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಒದಗಿಸಿದ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ 18% GST ಅನ್ವಯಿಸಬೇಕು, ಅವುಗಳನ್ನು ಐಟಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ರಫ್ತುಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಇಲಾಖೆಯ ವಾದ. ಈ ವರ್ಗೀಕರಣವು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಕೆಲವು ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಫ್ತುಗಳಾಗಿ ಅವುಗಳ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಪೂರೈಸಲಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿತು, ಇದರಿಂದ ಗಣನೀಯ ತೆರಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಉಂಟಾಯಿತು.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿಲುವು: ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಕಲೆ, ಐಟಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅಲ್ಲ

ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಇಲಾಖೆಯ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಕಲಾತ್ಮಕ ಕೃತಿಗಳಾಗಿವೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಅಥವಾ 'ಐಟಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್' ಅಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಒತ್ತಿಹೇಳಿತು. GST ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ವಿಭಿನ್ನ ವರ್ಗಗಳ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳು ವಿಭಿನ್ನ ತೆರಿಗೆ ದರಗಳು ಮತ್ತು ವಿನಾಯಿತಿ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ.

ಸೇವೆಯ ಉದ್ದೇಶ ಮತ್ತು ಸ್ವರೂಪವು ಅದರ ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಾಗ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಪು ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕಲಾತ್ಮಕ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ತಾಂತ್ರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ತಪ್ಪಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸುವುದರಿಂದ ತಪ್ಪಾದ ತೆರಿಗೆ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು, ಇದು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಈ ತೀರ್ಪು ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಮನರಂಜನಾ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ತರುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕರೊಂದಿಗೆ ಸಂಕೀರ್ಣ ಸೇವಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.

ಮನರಂಜನಾ ಉದ್ಯಮದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮಗಳು

ಈ ತೀರ್ಪು ಕರಣ್ ಜೋಹರ್ ಅವರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಮೀರಿ ವ್ಯಾಪಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಆಡಳಿತದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಮನರಂಜನಾ ವಲಯದ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ನೋಡಬೇಕು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದು ಒಂದು ಪೂರ್ವನಿದರ್ಶನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ಕಂಪನಿಗಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ವಿತರಣೆ, ನಿರ್ಮಾಣ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಷಯ ಪರವಾನಗಿಗಾಗಿ ಅಡ್ಡ-ಗಡಿ ವಹಿವಾಟುಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಬಾಂಬೆ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯು ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿನ ಇತರ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ತಮ್ಮ ಸೇವೆಗಳ ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಅಥವಾ ತಪ್ಪಾದ ವರ್ಗೀಕರಣದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಉದ್ಯಮದ ಸೇವೆಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು, ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸುವುದರ ಬದಲು ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ಇದು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ.

ವಿದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಭಾರತೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ, ಜಿಎಸ್‌ಟಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೊಡುಗೆಗಳ ನಿಖರ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಈ ತೀರ್ಪು ಸೇವೆಯ ಮೂಲ ಸಾರ – ಅದು ಕಲಾತ್ಮಕ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಲಿ, ಸಲಹಾ ಪಾತ್ರವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ತಾಂತ್ರಿಕ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಲಿ – ಅದರ ತೆರಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸುತ್ತದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ರಫ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಅನ್ವಯವಾಗುವ ವಿನಾಯಿತಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ.

ಈ ವರದಿಯು ಮಾಹಿತಿ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಅಥವಾ ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.