भारताच्या कर्ज बाजारात छोट्या वैयक्तिक कर्जांनी क्रेडिट कार्डांना मागे टाकले
Source: ET Banking
Arth Insight · What this means for your wallet
- छोट्या कर्जांची उपलब्धता सोपी झाली असली तरी, यावर क्रेडिट कार्डांपेक्षा किंवा सुरक्षित कर्जांपेक्षा जास्त व्याजदर असू शकतात, ज्यामुळे तुम्हाला अधिक पैसे मोजावे लागतील.
- एकाच वेळी अनेक छोटी कर्जे घेतल्याने 'क्रेडिट स्टॅकिंग'चा धोका वाढतो, ज्यामुळे तुम्ही कर्जाच्या सापळ्यात अडकून आर्थिक अडचणीत येऊ शकता.
- ₹5,000 च्या छोट्या कर्जाची परतफेड न केल्यास तुमच्या CIBIL स्कोअरवर मोठा नकारात्मक परिणाम होतो, ज्यामुळे भविष्यात मोठे कर्ज किंवा क्रेडिट कार्ड मिळवणे कठीण होऊ शकते.
Wealth-Impact Simulator
See how a change in interest rates hits your loan EMI.
Indicative estimate for education only — not investment advice.
Compare loan ratesट्रान्सयुनियन सिबिल (TransUnion CIBIL) च्या नवीन अहवालातून असे दिसून आले आहे की भारतीय ग्राहक क्रेडिट कार्डांऐवजी छोट्या वैयक्तिक कर्जांकडे (small-ticket personal loans) वळत आहेत. हा कल किरकोळ कर्जदार त्यांच्या उपभोग गरजांसाठी असुरक्षित कर्ज कशा प्रकारे मिळवत आहेत यातील महत्त्वपूर्ण बदल दर्शवतो.
- ▸भारतीय ग्राहक पारंपारिक क्रेडिट कार्डांपेक्षा छोट्या वैयक्तिक कर्जांची निवड वाढत्या प्रमाणात करत आहेत.
- ▸त्वरित डिजिटल प्रक्रिया आणि निश्चित EMI रचनेमुळे छोटी कर्जे लोकप्रिय आहेत.
- ▸हा बदल उपभोग-संबंधित क्रेडिट गरजा आणि ई-कॉमर्स एकत्रीकरणामुळे प्रेरित आहे.
- ▸कर्जदारांनी सावधगिरी बाळगली पाहिजे कारण योग्य व्यवस्थापन न केल्यास अनेक छोटी कर्जे त्यांच्या सिबिल स्कोरवर परिणाम करू शकतात.
- ✓भारतीय ग्राहक पारंपारिक क्रेडिट कार्डांपेक्षा छोट्या वैयक्तिक कर्जांची निवड वाढत्या प्रमाणात करत आहेत.
- ✓त्वरित डिजिटल प्रक्रिया आणि निश्चित EMI रचनेमुळे छोटी कर्जे लोकप्रिय आहेत.
- ✓हा बदल उपभोग-संबंधित क्रेडिट गरजा आणि ई-कॉमर्स एकत्रीकरणामुळे प्रेरित आहे.
- ✓कर्जदारांनी सावधगिरी बाळगली पाहिजे कारण योग्य व्यवस्थापन न केल्यास अनेक छोटी कर्जे त्यांच्या सिबिल स्कोरवर परिणाम करू शकतात.
भारतातील असुरक्षित कर्ज देण्याच्या पद्धतीत मोठा बदल होत आहे. ट्रान्सयुनियन सिबिलच्या ताज्या आकडेवारीनुसार, क्रेडिट कार्ड—जे एकेकाळी अल्पकालीन कर्जाचे प्राथमिक साधन होते—त्यांचा बाजारातील हिस्सा गमावत आहेत. त्यांच्या जागी, छोटे वैयक्तिक कर्ज आणि इतर उपभोग-संबंधित क्रेडिट उत्पादने भारतीय कर्जदारांची पसंती ठरत आहेत।
छोट्या कर्जांचा उदय
स्मॉल-तिकीट वैयक्तिक कर्ज, ज्याची व्याख्या सहसा ₹50,000 पेक्षा कमी कर्ज अशी केली जाते, त्यांच्या लोकप्रियतेत मोठी वाढ झाली आहे. ही कर्जे वारंवार तात्काळ उपभोग गरजांसाठी वापरली जातात, जसे की इलेक्ट्रॉनिक्स खरेदी करणे, प्रवासासाठी पैसे खर्च करणे किंवा आपत्कालीन खर्च व्यवस्थापित करणे. क्रेडिट कार्डांच्या उलट, ज्यासाठी अर्ज प्रक्रिया आणि प्रत्यक्ष किंवा डिजिटल कार्ड आवश्यक असते, ही कर्जे अनेकदा ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्मवर चेकआउट प्रक्रियेत थेट समाविष्ट केली जातात।
कर्जदार का बदलत आहेत?
भारतीय बाजारपेठेतील या बदलाला अनेक घटक कारणीभूत आहेत:
- प्रवेशाची सुलभता: डिजिटल लेंडिंग प्लॅटफॉर्म आणि NBFC पारंपारिक क्रेडिट कार्ड अर्जांच्या तुलनेत किमान कागदपत्रांसह त्वरित मंजुरी देतात.
- निश्चित परतफेड वेळापत्रक: क्रेडिट कार्डावरील कर्जाच्या उलट, जे किमान पेमेंटच्या सापळ्यामुळे वाढत जाऊ शकते, वैयक्तिक कर्जे निश्चित समाप्ती तारखेसह स्पष्ट EMI रचना देतात.
- लक्ष्यित क्रेडिट: अनेक ग्राहक रिव्हॉल्व्हिंग क्रेडिट लाइन राखण्याऐवजी विशिष्ट खरेदीसाठी विशिष्ट कर्ज घेणे पसंत करतात.
बँकिंग क्षेत्रावर परिणाम
हा कल एका प्रगल्भ होत असलेल्या क्रेडिट मार्केटचे संकेत देतो जिथे ग्राहक ते घेत असलेल्या कर्जाच्या प्रकाराबद्दल अधिक निवडक होत आहेत. उच्च खर्च करणाऱ्यांसाठी आणि रिवॉर्ड्स शोधणाऱ्यांसाठी क्रेडिट कार्ड अद्याप आवश्यक असले तरी, मास मार्केट वाढत्या प्रमाणात संरचित वैयक्तिक कर्जांकडे झुकत आहे. वित्तीय संस्था आता या वाढत्या विभागाला आकर्षित करण्यासाठी अधिक 'बाय नाऊ, पे लेटर' (BNPL) पर्याय आणि त्वरित कर्ज वितरणाकडे आपली धोरणे वळवत आहेत।
कर्जदारांसाठी सावधगिरीचा इशारा
छोटी कर्जे सोयीस्कर असली तरी, क्रेडिट तज्ञ 'क्रेडिट स्टॅकिंग'—एकाच वेळी अनेक छोटी कर्जे घेण्याच्या सवयीबद्दल—इशारा देतात. ही असुरक्षित कर्जे असल्याने, त्यांच्यावर अनेकदा सुरक्षित कर्जापेक्षा जास्त व्याजदर असतात. शिवाय, प्रत्येक अर्ज आणि परतफेडीच्या वर्तनाचा मागोवा सिबिल सारख्या ब्युरोद्वारे घेतला जातो, याचा अर्थ ₹5,000 च्या छोट्या कर्जाची परतफेड न केल्यास कर्जदाराच्या दीर्घकालीन क्रेडिट स्कोरचे मोठे नुकसान होऊ शकते।
हा लेख केवळ माहितीच्या उद्देशाने आहे आणि तो आर्थिक सल्ला नाही. कोणतेही क्रेडिट उत्पादन घेण्यापूर्वी कृपया तज्ञाचा सल्ला घ्या.
Community Pulse · This story
How readers rate the outlook after reading this article. Anonymous · one vote per reader · updates live.
Interest rates, fees and eligibility for banking products are set by the respective banks and change frequently — verify the current terms with the provider before applying. Some listings may be sponsored. Not financial advice.
Frequently Asked Questions
वैयक्तिक कर्जे क्रेडिट कार्डांपेक्षा जास्त लोकप्रिय का होत आहेत?
वैयक्तिक कर्जे निश्चित परतफेड वेळापत्रक आणि त्वरित डिजिटल मंजुरी देतात, ज्यामुळे ती क्रेडिट कार्डाच्या कर्जाच्या तुलनेत विशिष्ट खरेदीसाठी अधिक अंदाज लावण्यायोग्य आणि सुलभ होतात.
'स्मॉल-तिकीट' वैयक्तिक कर्ज म्हणजे काय?
भारतीय संदर्भात, ही सहसा ₹50,000 पेक्षा कमी रकमेची असुरक्षित कर्जे असतात, जी वारंवार तात्काळ उपभोगासाठी वापरली जातात.
छोटे वैयक्तिक कर्ज घेतल्याने माझ्या सिबिल स्कोरवर परिणाम होईल का?
होय, प्रत्येक कर्जाची नोंद क्रेडिट ब्युरोला दिली जाते. वेळेवर परतफेड केल्यास तुमचा स्कोर सुधारेल, तर डिफॉल्ट किंवा वारंवार अर्ज केल्यास तो कमी होऊ शकतो.
Join the Arth Vani channels
Daily news summaries, IPO & market alerts on Telegram and WhatsApp.
तुम्ही Banking वाचले म्हणून
सार्वजनिक बँका ₹39,000 कोटींचे बुडीत कर्ज पुन्हा विकत आहेत, 80% पुन्हा केलेले प्रयत्न आहेत
भारतीय सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका ₹39,000 कोटी रुपयांच्या बुडीत कर्जाची विक्री करण्याचा प्रयत्न करत आहेत, ज्यात यापैकी 80% मालमत्ता अशा आहेत ज्यांना मागील प्रयत्नांत खरेदीदार मिळाले नाहीत. यामुळे बँकिंग क्षेत्रातील, विशेषतः मोठ्या आणि जुन्या कॉर्पोरेट खात्यांसाठी असलेल्या सततच्या आव्हानांवर प्रकाश पडतो.
एआय आणि ऑटोमेशनमुळे शीर्ष खाजगी बँका आर्थिक वर्ष 2026 मध्ये 10,000 पेक्षा जास्त नोकऱ्या कमी करतील
भारतातील शीर्ष 10 खाजगी बँका आगामी आर्थिक वर्ष 2025-26 (FY26) मध्ये त्यांच्या कर्मचाऱ्यांची संख्या 10,000 पेक्षा जास्त कमी करणार आहेत. हा महत्त्वपूर्ण बदल मुख्यत्वे आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (एआय) आणि ऑटोमेशन तंत्रज्ञानाच्या जलद अंमलबजावणीमुळे होत आहे, जे बँकिंग क्षेत्रातील रोजगाराच्या स्वरूपाला पुन्हा आकार देत आहे.
भारतीय सूक्ष्मवित्त क्षेत्रातील ताण कमी होत आहे, कारण एकाधिक कर्जदारांची संख्या घटत आहे
भारतीय सूक्ष्मवित्त क्षेत्रात सुधारणा दिसून येत आहे, कारण एकापेक्षा जास्त कर्ज असलेल्या कर्जदारांची संख्या लक्षणीयरीत्या कमी झाली आहे. यामुळे एकूण कर्जाचा ताण कमी होण्यास मदत होत आहे, जरी या कर्जदारांवर अजूनही मोठे थकबाकी कर्ज आहे.
संबंधित बातम्या
सार्वजनिक बँका ₹39,000 कोटींचे बुडीत कर्ज पुन्हा विकत आहेत, 80% पुन्हा केलेले प्रयत्न आहेत
भारतीय सार्वजनिक क्षेत्रातील बँका ₹39,000 कोटी रुपयांच्या बुडीत कर्जाची विक्री करण्याचा प्रयत्न करत आहेत, ज्यात यापैकी 80% मालमत्ता अशा आहेत ज्यांना मागील प्रयत्नांत खरेदीदार मिळाले नाहीत. यामुळे बँकिंग क्षेत्रातील, विशेषतः मोठ्या आणि जुन्या कॉर्पोरेट खात्यांसाठी असलेल्या सततच्या आव्हानांवर प्रकाश पडतो.
एआय आणि ऑटोमेशनमुळे शीर्ष खाजगी बँका आर्थिक वर्ष 2026 मध्ये 10,000 पेक्षा जास्त नोकऱ्या कमी करतील
भारतातील शीर्ष 10 खाजगी बँका आगामी आर्थिक वर्ष 2025-26 (FY26) मध्ये त्यांच्या कर्मचाऱ्यांची संख्या 10,000 पेक्षा जास्त कमी करणार आहेत. हा महत्त्वपूर्ण बदल मुख्यत्वे आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (एआय) आणि ऑटोमेशन तंत्रज्ञानाच्या जलद अंमलबजावणीमुळे होत आहे, जे बँकिंग क्षेत्रातील रोजगाराच्या स्वरूपाला पुन्हा आकार देत आहे.
भारतीय सूक्ष्मवित्त क्षेत्रातील ताण कमी होत आहे, कारण एकाधिक कर्जदारांची संख्या घटत आहे
भारतीय सूक्ष्मवित्त क्षेत्रात सुधारणा दिसून येत आहे, कारण एकापेक्षा जास्त कर्ज असलेल्या कर्जदारांची संख्या लक्षणीयरीत्या कमी झाली आहे. यामुळे एकूण कर्जाचा ताण कमी होण्यास मदत होत आहे, जरी या कर्जदारांवर अजूनही मोठे थकबाकी कर्ज आहे.
ताजेबँकिंग क्षेत्राच्या समीक्षेसाठी सरकार उच्चाधिकार समिती स्थापन करणार: अर्थमंत्री सीतारामन
अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन यांनी घोषणा केली की, भारत सरकार देशाच्या बँकिंग क्षेत्राचा आढावा घेण्यासाठी एक उच्चाधिकार समिती स्थापन करेल. या पावलाचा उद्देश क्षेत्राला बळकटी देणे आणि विकसित आव्हानांना सामोरे जाणे हा असून, याचा बँका कशा प्रकारे कार्य करतात आणि ग्राहकांना सेवा देतात यावर परिणाम होईल.