NPS टियर II काढणे: भांडवली नफ्यावर कर कसा लागतो
Source: Mint Money
Arth Insight · What this means for your wallet
- NPS टियर II मधून काढलेले पैसे तुमच्या एकूण उत्पन्नात मोजले जातात आणि त्यावर तुमच्या उत्पन्न स्लॅबनुसार कर लागतो, ज्यामुळे तुमच्या हातात येणारी रक्कम कमी होऊ शकते.
- तुम्हाला स्वतःच नफ्याची गणना करावी लागेल आणि आयकर रिटर्नमध्ये त्याची नोंद करावी लागेल, अन्यथा दंड लागू होऊ शकतो.
- टियर II मधून पैसे काढताना, कर किती लागेल हे आधीच समजून घेतल्यास तुम्ही चांगले आर्थिक नियोजन करू शकता आणि अनावश्यक कर टाळू शकता.
नॅशनल पेन्शन सिस्टम (NPS) टियर II खात्यांमधून काढलेली रक्कम तुमच्या उत्पन्न स्लॅबनुसार आयकरपात्र आहे. सध्या, eNPS पोर्टल या खात्यांसाठी स्वतंत्र भांडवली नफा विवरण (capital gains statement) देत नाही, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांना नफ्याची गणना आणि अहवाल स्वतःच द्यावा लागतो.
- ▸NPS टियर II काढलेल्या रकमेवर तुमच्या आयकर स्लॅबनुसार कर लागतो.
- ▸eNPS पोर्टल टियर II साठी स्वतंत्र भांडवली नफा विवरण देत नाही.
- ▸गुंतवणूकदारांनी टियर II काढलेल्या रकमेची गणना स्वतः करावी आणि ती उत्पन्न म्हणून घोषित करावी.
- ▸अचूक अहवालासाठी कर मार्गदर्शक तत्त्वे किंवा व्यावसायिकाचा सल्ला घ्या.
- ✓NPS टियर II काढलेल्या रकमेवर तुमच्या आयकर स्लॅबनुसार कर लागतो.
- ✓eNPS पोर्टल टियर II साठी स्वतंत्र भांडवली नफा विवरण देत नाही.
- ✓गुंतवणूकदारांनी टियर II काढलेल्या रकमेची गणना स्वतः करावी आणि ती उत्पन्न म्हणून घोषित करावी.
- ✓अचूक अहवालासाठी कर मार्गदर्शक तत्त्वे किंवा व्यावसायिकाचा सल्ला घ्या.
नॅशनल पेन्शन सिस्टम (NPS) मधील गुंतवणूकदार ज्यांना त्यांच्या टियर II खात्यांमधून पैसे काढायचे आहेत, त्यांना कर परिणामांची जाणीव असणे आवश्यक आहे. टियर I खात्यांप्रमाणे, ज्यांना विशिष्ट कर लाभ आहेत, टियर II काढलेल्या रकमेवर तुमच्या वैयक्तिक उत्पन्न स्लॅबनुसार कर आकारला जातो.
पेन्शन फंड रेग्युलेटरी अँड डेव्हलपमेंट अथॉरिटी (PFRDA) ने स्पष्ट केले आहे की, जरी eNPS पोर्टल टियर II खात्याच्या व्यवहारांचे विवरण (statement) प्रदान करते, तरी ते सध्या भांडवली नफ्याचे स्वतंत्र विवरण (capital gains statement) तयार करत नाही. याचा अर्थ असा की, व्यक्तींना त्यांच्या टियर II काढलेल्या रकमेतून मिळणाऱ्या कोणत्याही करपात्र नफ्याची गणना स्वतः करावी लागेल आणि ती त्यांच्या वार्षिक आयकर रिटर्नमध्ये घोषित करावी लागेल.
कराधान समजून घेणे
जेव्हा तुम्ही तुमच्या NPS टियर II खात्यातून पैसे काढता, तेव्हा काढलेली संपूर्ण रक्कम आर्थिक वर्षासाठी तुमच्या एकूण उत्पन्नात जोडली जाते. या एकूण उत्पन्नावर तुमच्या निवडलेल्या कर प्रणालीनुसार (जुनी किंवा नवीन) आणि तुमच्या उत्पन्न श्रेणीनुसार लागू दराने कर आकारला जातो. NPS टियर II काढलेल्या रकमेवरील भांडवली नफ्यासाठी कोणताही वेगळा कर दर नाही; ते फक्त तुमच्या नियमित करपात्र उत्पन्नाचा भाग आहेत.
उदाहरणार्थ, जर तुम्ही तुमच्या टियर II खात्यातून ₹1 लाख काढले आणि तुमचे एकूण करपात्र उत्पन्न (या काढलेल्या रकमेसह) 30% कर स्लॅबमध्ये येत असेल, तर तुम्हाला त्या काढलेल्या रकमेवर ₹30,000 कर भरावा लागेल, तसेच लागू असलेले अधिभार (surcharges) आणि उपकर (cess) देखील भरावे लागतील.
गुंतवणूकदारांनी काय करावे
eNPS प्लॅटफॉर्म टियर II साठी भांडवली नफ्याची गणना स्वयंचलितपणे प्रदान करत नसल्यामुळे, गुंतवणूकदारांनी खालील गोष्टी कराव्यात:
- त्यांच्या NPS टियर II खात्यातील सर्व योगदान आणि काढलेल्या रकमेचा तपशीलवार रेकॉर्ड ठेवावा.
- आर्थिक वर्षात काढलेल्या एकूण रकमेची गणना करावी.
- त्यांची एकूण करपात्र उत्पन्न निश्चित करण्यासाठी ही काढलेली रक्कम इतर उत्पन्न स्रोतांमध्ये जोडावी.
- योग्य शीर्षकाखाली आयकर रिटर्न (ITR) फॉर्ममध्ये काढलेली रक्कम उत्पन्न म्हणून घोषित करावी.
NPS टियर II खातेधारकांनी अचूक अहवाल आणि अनुपालन सुनिश्चित करण्यासाठी कर व्यावसायिकाचा सल्ला घेणे किंवा नवीनतम कर मार्गदर्शक तत्त्वांचा संदर्भ घेणे उचित आहे. या कर नियमांची माहिती घेतल्यास चांगली आर्थिक नियोजन करण्यास आणि कर भरताना संभाव्य समस्या टाळण्यास मदत होऊ शकते.
हा लेख केवळ माहितीसाठी आहे आणि यात गुंतवणुकीचा सल्ला समाविष्ट नाही.
Some listings may be sponsored and Arth Vani may earn a referral fee. All information is for educational purposes only — verify terms and suitability with the provider before acting. Not financial advice.
Frequently Asked Questions
NPS टियर II काढलेल्या रकमेवर भांडवली नफा कर लागतो का?
नाही, NPS टियर II काढलेल्या रकमेवर भांडवली नफा म्हणून वेगळा कर आकारला जात नाही. काढलेली संपूर्ण रक्कम तुमच्या एकूण उत्पन्नात जोडली जाते आणि तुमच्या लागू आयकर स्लॅबनुसार कर आकारला जातो.
eNPS पोर्टल टियर II भांडवली नफ्यासाठी विवरण देते का?
सध्या, eNPS पोर्टल टियर II खात्यांसाठी स्वतंत्र भांडवली नफा विवरण देत नाही. गुंतवणूकदारांना याची गणना स्वतः करावी लागते.
मी माझ्या कर रिटर्नमध्ये NPS टियर II काढलेल्या रकमेचा अहवाल कसा द्यावा?
तुम्ही तुमच्या NPS टियर II खात्यातून काढलेली एकूण रक्कम तुमच्या आयकर रिटर्न (ITR) फॉर्ममध्ये तुमच्या करपात्र उत्पन्नाचा भाग म्हणून घोषित करावी.
Join the Arth Vani channels
Daily news summaries, IPO & market alerts on Telegram and WhatsApp.
तुम्ही Personal Finance वाचले म्हणून
ताजेSCSS: ज्येष्ठ नागरिकांसाठी भारताची प्रमुख बचत योजना समजून घेणे
ज्येष्ठ नागरिक बचत योजना (SCSS) हा भारतीय ज्येष्ठ नागरिकांसाठी डिझाइन केलेला एक लोकप्रिय सरकार-समर्थित गुंतवणूक पर्याय आहे, जो सेवानिवृत्तीनंतर नियमित उत्पन्नासाठी एक सुरक्षित मार्ग प्रदान करतो. हे संभाव्य कर लाभांसह एक विश्वसनीय व्याज उत्पन्न प्रदान करते, ज्यामुळे अनेक सेवानिवृत्ती पोर्टफोलिओसाठी ते महत्त्वाचे ठरते. माहितीपूर्ण निर्णय घेण्यासाठी गुंतवणूकदारांनी नवीनतम पात्रता, व्याज दर आणि पैसे काढण्याच्या नियमांचे पुनरावलोकन केले पाहिजे.
UK अर्थसंकल्प: आणखी 10,000 कुटुंबांना वारसा कराचा सामना करावा लागणार, संपत्तीसाठी जागतिक परिणाम
डेली एक्सप्रेसने दिलेल्या वृत्तानुसार, यूनायटेड किंगडममधील ताज्या अर्थसंकल्पानंतर, ब्रिटनमधील अंदाजे 10,000 अतिरिक्त कुटुंबांना आता वारसा कराचा (Inheritance Tax) सामना करावा लागणार आहे. सध्या भारतात वारसा कर लागू नसला तरी, ही घडामोड संपत्तीवरील करप्रणालीतील जागतिक ट्रेंडवर प्रकाश टाकते आणि मालमत्ता नियोजनाचे (estate planning) महत्त्व अधोरेखित करते.
New Launchयूकेचे अँडी बर्नहॅम यांनी गॅस बिलात बदलाची घोषणा केली, ₹12,660 बचतीचे उद्दिष्ट
यूकेमधील एक प्रमुख व्यक्तिमत्व अँडी बर्नहॅम यांनी घरगुती गॅस बिले कमी करण्यावर लक्ष केंद्रित करणारा एक नवीन उपक्रम सादर केला आहे. या बदलामुळे ग्राहकांना सुलभ प्रक्रियेद्वारे £120 (सुमारे ₹12,660) पर्यंतची संभाव्य बचत मिळेल असे म्हटले जाते. 'वन बटण' यंत्रणेचे विशिष्ट तपशील अद्याप पूर्णपणे उघड झालेले नसले तरी, या उपायाचे उद्दिष्ट यूकेमधील रहिवाशांवरील आर्थिक भार कमी करणे आहे.
संबंधित बातम्या
ताजेSCSS: ज्येष्ठ नागरिकांसाठी भारताची प्रमुख बचत योजना समजून घेणे
ज्येष्ठ नागरिक बचत योजना (SCSS) हा भारतीय ज्येष्ठ नागरिकांसाठी डिझाइन केलेला एक लोकप्रिय सरकार-समर्थित गुंतवणूक पर्याय आहे, जो सेवानिवृत्तीनंतर नियमित उत्पन्नासाठी एक सुरक्षित मार्ग प्रदान करतो. हे संभाव्य कर लाभांसह एक विश्वसनीय व्याज उत्पन्न प्रदान करते, ज्यामुळे अनेक सेवानिवृत्ती पोर्टफोलिओसाठी ते महत्त्वाचे ठरते. माहितीपूर्ण निर्णय घेण्यासाठी गुंतवणूकदारांनी नवीनतम पात्रता, व्याज दर आणि पैसे काढण्याच्या नियमांचे पुनरावलोकन केले पाहिजे.
UK अर्थसंकल्प: आणखी 10,000 कुटुंबांना वारसा कराचा सामना करावा लागणार, संपत्तीसाठी जागतिक परिणाम
डेली एक्सप्रेसने दिलेल्या वृत्तानुसार, यूनायटेड किंगडममधील ताज्या अर्थसंकल्पानंतर, ब्रिटनमधील अंदाजे 10,000 अतिरिक्त कुटुंबांना आता वारसा कराचा (Inheritance Tax) सामना करावा लागणार आहे. सध्या भारतात वारसा कर लागू नसला तरी, ही घडामोड संपत्तीवरील करप्रणालीतील जागतिक ट्रेंडवर प्रकाश टाकते आणि मालमत्ता नियोजनाचे (estate planning) महत्त्व अधोरेखित करते.
New Launchयूकेचे अँडी बर्नहॅम यांनी गॅस बिलात बदलाची घोषणा केली, ₹12,660 बचतीचे उद्दिष्ट
यूकेमधील एक प्रमुख व्यक्तिमत्व अँडी बर्नहॅम यांनी घरगुती गॅस बिले कमी करण्यावर लक्ष केंद्रित करणारा एक नवीन उपक्रम सादर केला आहे. या बदलामुळे ग्राहकांना सुलभ प्रक्रियेद्वारे £120 (सुमारे ₹12,660) पर्यंतची संभाव्य बचत मिळेल असे म्हटले जाते. 'वन बटण' यंत्रणेचे विशिष्ट तपशील अद्याप पूर्णपणे उघड झालेले नसले तरी, या उपायाचे उद्दिष्ट यूकेमधील रहिवाशांवरील आर्थिक भार कमी करणे आहे.
भारताचा वित्तीय तूट FY27 लक्ष्याच्या 42.1% पर्यंत पोहोचली पहिल्या सहामाहीत
आर्थिक वर्ष 2026-27 साठी निश्चित केलेल्या लक्ष्याच्या 42.1% वित्तीय तूट एप्रिल-सप्टेंबर कालावधीत भारतात नोंदवली गेली. हे आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहामाहीत सरकारच्या कर्ज घेण्याच्या गरजा दर्शवते.