अर्थ वाणी में आपका स्वागत है

अपनी पसंदीदा भाषा चुनें

Sponsored · Open a free Demat account & get ₹500 in stocks.Claim
Nifty 5023,622.91.99%H 23,645.35 · L 23,313.9|Sensex75,527.952.3%H 75,608.02 · L 74,453.39|Bank Nifty56,814.82.97%H 56,867.1 · L 55,726.55|USD / INR₹95.10%H ₹95.1 · L ₹95.1|Gold Intl (10g)₹1,33,134.192.72%H ₹1,33,192.28 · L ₹1,30,966.4|Silver Intl (1kg)₹2,16,335.84.09%H ₹2,16,794.43 · L ₹2,10,129|Crude WTI₹7,627.025.51%H ₹7,838.14 · L ₹7,612.75|Bitcoin$65,4491.53%H $65,949.55 · L $64,948.45|Ethereum$1,716.782.11%H $1,734.91 · L $1,698.65|Nifty 5023,622.91.99%H 23,645.35 · L 23,313.9|Sensex75,527.952.3%H 75,608.02 · L 74,453.39|Bank Nifty56,814.82.97%H 56,867.1 · L 55,726.55|USD / INR₹95.10%H ₹95.1 · L ₹95.1|Gold Intl (10g)₹1,33,134.192.72%H ₹1,33,192.28 · L ₹1,30,966.4|Silver Intl (1kg)₹2,16,335.84.09%H ₹2,16,794.43 · L ₹2,10,129|Crude WTI₹7,627.025.51%H ₹7,838.14 · L ₹7,612.75|Bitcoin$65,4491.53%H $65,949.55 · L $64,948.45|Ethereum$1,716.782.11%H $1,734.91 · L $1,698.65|
Business & Economy

शेयर बाजारों और रुपये को मजबूती देने के लिए सरकार ने विदेशी निवेश के नियमों में ढील दी

Arth Vani Desk1h ago2 मिनट पढ़ें
शेयर बाजारों और रुपये को मजबूती देने के लिए सरकार ने विदेशी निवेश के नियमों में ढील दी

Source: Economictimes

Listen to this article
AI voice · Podcast mode
Get IPO & market alerts free on Telegram / WhatsApp
AI सारांश

भारत ने अपनी पोर्टफोलियो निवेश योजना को विदेशी व्यक्तियों और संस्थाओं के व्यापक दायरे के लिए खोल दिया है। निवेश की सीमाओं को दोगुना करने और प्रवेश प्रक्रिया को सरल बनाकर, इस कदम का उद्देश्य रुपये को स्थिर करना और भारतीय सूचीबद्ध कंपनियों में नकदी प्रवाह को बढ़ाना है।

मुख्य बातें
  • Foreign individuals and entities can now invest in Indian stocks more easily through the Portfolio Investment Scheme.
  • Investment limits for these foreign participants have been doubled to attract more capital.
  • The move is designed to strengthen the Rupee and prevent sudden exits of foreign cash from the Indian market.
  • Investors from countries sharing a land border with India face specific new regulatory provisions.
Key Takeaways
  • Foreign individuals and entities can now invest in Indian stocks more easily through the Portfolio Investment Scheme.
  • Investment limits for these foreign participants have been doubled to attract more capital.
  • The move is designed to strengthen the Rupee and prevent sudden exits of foreign cash from the Indian market.
  • Investors from countries sharing a land border with India face specific new regulatory provisions.
Sponsored

Your dream home loan @ 8.4%*

Compare offers from 20+ banks in one click.

Compare

भारत के वित्तीय बाजारों को मजबूत करने के उद्देश्य से एक महत्वपूर्ण नियामक बदलाव में, सरकार ने सूचीबद्ध शेयरों में विदेशी निवेश को नियंत्रित करने वाले नियमों में ढील दी है। विदेशी व्यक्ति और संस्थाएं, जिन्हें तकनीकी रूप से 'भारत के बाहर निवासी व्यक्ति' (PROI) कहा जाता है, अब पोर्टफोलियो निवेश योजना (PIS) के माध्यम से भारतीय इक्विटी बाजारों में अधिक स्वतंत्र रूप से भाग ले सकते हैं।

बाजार की तरलता (Liquidity) को बढ़ावा देना

इस नीतिगत अपडेट के पीछे प्राथमिक उद्देश्य पूंजी के बहिर्वाह (outflow) को रोकना और भारतीय रुपये को आवश्यक सहायता प्रदान करना है। विदेशी निवेशकों के लिए भारतीय कंपनियों के शेयर खरीदना आसान बनाकर, सरकार को विदेशी मुद्रा के प्रवाह में वृद्धि की उम्मीद है। औसत रिटेल निवेशक के लिए यह कदम महत्वपूर्ण है क्योंकि बढ़ी हुई विदेशी भागीदारी से आमतौर पर शेयर बाजार में बेहतर तरलता आती है और यह घरेलू पोर्टफोलियो के मूल्यांकन (valuations) को सहारा दे सकता है।

उच्च सीमाएं और नए प्रावधान

अद्यतन दिशानिर्देश निवेश परिदृश्य में कई प्रमुख बदलाव पेश करते हैं:

  • दोगुनी निवेश सीमा: सरकार ने पिछली निवेश सीमाओं को प्रभावी रूप से दोगुना कर दिया है, जिससे विदेशी निवेशकों को भारतीय सूचीबद्ध फर्मों में बड़ी हिस्सेदारी रखने की अनुमति मिली है।
  • भूमि सीमा विनियम (Land Border Regulations): हालांकि नियमों में ढील दी गई है, लेकिन सरकार ने भारत के साथ भूमि सीमा साझा करने वाले देशों के निवेश के संबंध में सतर्क रुख बनाए रखा है। यह सुनिश्चित करने के लिए विशिष्ट प्रावधान पेश किए गए हैं कि ऐसे निवेश आवश्यक जांच से गुजरें।
  • सरलीकृत पहुंच: पोर्टफोलियो निवेश योजना को सुव्यवस्थित करके, सरकार का लक्ष्य उस लालफीताशाही को कम करना है जिसने पहले छोटी विदेशी संस्थाओं और व्यक्तिगत निवेशकों को भारतीय बाजार में प्रवेश करने से रोका था।

भारतीय अर्थव्यवस्था पर प्रभाव

यह नियामक बदलाव ऐसे समय में आया है जब वैश्विक बाजार की अस्थिरता के कारण अक्सर विदेशी संस्थागत निवेशक भारत जैसे उभरते बाजारों से पैसा निकाल लेते हैं। कौन निवेश कर सकता है इसके आधार को व्यापक बनाकर, भारत ऐसी अस्थिरता के खिलाफ एक बफर (सुरक्षा कवच) बना रहा है। इन प्रवाहों द्वारा समर्थित मजबूत रुपया आयातित मुद्रास्फीति को नियंत्रित करने में भी मदद करता है, जिससे परोक्ष रूप से भारतीय नागरिकों के घरेलू बजट को लाभ होता है।

जबकि ये बदलाव विदेशी प्रतिभागियों को लक्षित हैं, नेशनल स्टॉक एक्सचेंज (NSE) और बॉम्बे स्टॉक एक्सचेंज (BSE) पर इसका सकारात्मक प्रभाव पड़ने की उम्मीद है, जिससे घरेलू रिटेल संपत्ति सृजन के लिए एक अधिक मजबूत वातावरण तैयार होगा।

यह रिपोर्ट केवल सूचनात्मक उद्देश्यों के लिए है और वित्तीय सलाह नहीं देती है; कृपया निवेश निर्णय लेने से पहले SEBI-पंजीकृत सलाहकार से परामर्श लें।

Recommended for you
Products related to this story — compare & act
Smart picks
Nippon India Small Cap Fund Growth Plan
Nippon India Mutual Fund · Small Cap
18.7%
3Y CAGR
Bharat Mobility IPO
Mainboard · Auto
+20.5%
GMP
View IPO
HDFC NIFTY Next 50 Index Fund
HDFC Mutual Fund · Index
17.6%
3Y CAGR
GreenVolt Energy IPO
Mainboard · Renewables
+13.8%
GMP
View IPO
Parag Parikh Flexi Cap Fund
PPFAS Mutual Fund · Flexi Cap
15.1%
3Y CAGR
Mirae Asset ELSS Tax Saver Fund
Mirae Asset Mutual Fund · ELSS
14.8%
3Y CAGR

Some listings may be sponsored. Mutual fund data is from AMFI and for information only — funds are subject to market risks. Review terms & suitability before investing. Not investment advice.

Stay ahead of the market

Join the Arth Vani channels

Daily news summaries, IPO & market alerts on Telegram and WhatsApp.

क्योंकि आपने Business & Economy पढ़ा

छोटे निवेशकों की सुरक्षा के लिए सरकार ने प्रतिभूति बाजार (Securities Market) के नियमों को कड़ा किया
Business & Economy

छोटे निवेशकों की सुरक्षा के लिए सरकार ने प्रतिभूति बाजार (Securities Market) के नियमों को कड़ा किया

भारत सरकार ने प्रस्तावित प्रतिभूति बाजार संहिता (Securities Markets Code) में महत्वपूर्ण बदलावों को मंजूरी दे दी है ताकि बाजार की जांच को सुव्यवस्थित किया जा सके और डिपॉजिटरीज को सशक्त बनाया जा सके। इन अपडेट्स का उद्देश्य पारदर्शिता बढ़ाना और यह सुनिश्चित करना है कि बाजार संस्थानों के खिलाफ नियामक कार्रवाई विशेषज्ञ निगरानी पर आधारित हो।

2h ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें
भारतीय शेयर बाजार की लिक्विडिटी बढ़ाने के लिए Sebi विदेशी निवेशक नियमों को सरल बनाएगा
Business & Economy

भारतीय शेयर बाजार की लिक्विडिटी बढ़ाने के लिए Sebi विदेशी निवेशक नियमों को सरल बनाएगा

भारतीय प्रतिभूति और विनिमय बोर्ड (Sebi) विदेशी पोर्टफोलियो निवेशकों (FPIs) के लिए KYC मानदंडों में ढील देने और अनुपालन नियमों को सरल बनाने की योजना बना रहा है। इन सुधारों का उद्देश्य अधिक वैश्विक पूंजी को आकर्षित करना और भारत में समग्र निवेश माहौल में सुधार करना है।

1d ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें
रुपये और बॉन्ड बाजार को मजबूती देने के लिए सरकार ने विदेशी निवेशकों के लिए नियमों को किया सरल
Business & Economy

रुपये और बॉन्ड बाजार को मजबूती देने के लिए सरकार ने विदेशी निवेशकों के लिए नियमों को किया सरल

भारत सरकार ने विदेशी पोर्टफोलियो निवेशकों (FPIs) के लिए देश में अधिक वैश्विक पूंजी को प्रोत्साहित करने के उद्देश्य से एक सरलीकृत आवेदन प्रक्रिया शुरू की है। इस नियामक बदलाव का लक्ष्य रुपये को स्थिर करना है और अंततः इससे घरेलू खुदरा उधारकर्ताओं और बचतकर्ताओं के लिए बेहतर ब्याज दरें मिल सकती हैं।

2d ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें

संबंधित खबरें

ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರ
Business & Economy

ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಿದ ಸರ್ಕಾರ

ಭಾರತವು ತನ್ನ ಪೋರ್ಟ್‌ಫೋಲಿಯೋ ಹೂಡಿಕೆ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದೆ. ಹೂಡಿಕೆ ಮಿತಿಗಳನ್ನು ದ್ವಿಗುಣಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ, ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿದ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ನಗದು ಹರಿವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.

1h ago·1 मिनट पढ़ेंसुनें
शेअर बाजार आणि रुपयाला बळ देण्यासाठी सरकारने परकीय गुंतवणूक नियमात दिली सवलत
Business & Economy

शेअर बाजार आणि रुपयाला बळ देण्यासाठी सरकारने परकीय गुंतवणूक नियमात दिली सवलत

भारताने आपल्या पोर्टफोलिओ गुंतवणूक योजनेत (PIS) परदेशी व्यक्ती आणि संस्थांच्या मोठ्या गटासाठी सुलभता आणली आहे. गुंतवणुकीची मर्यादा दुप्पट करून आणि प्रवेश प्रक्रिया सुलभ करून, रुपया स्थिर करणे आणि भारतीय सूचीबद्ध कंपन्यांमधील रोख प्रवाह वाढवणे हा या हालचालीचा उद्देश आहे.

1h ago·1 मिनट पढ़ेंसुनें
Government Eases Foreign Investment Rules to Boost Stock Markets and Rupee
Business & Economy

Government Eases Foreign Investment Rules to Boost Stock Markets and Rupee

India has opened up its portfolio investment scheme to a wider range of foreign individuals and entities. By doubling investment limits and simplifying entry, the move seeks to stabilize the Rupee and increase cash flow into Indian listed companies.

1h ago·1 मिनट पढ़ेंसुनें
छोटे निवेशकों की सुरक्षा के लिए सरकार ने प्रतिभूति बाजार (Securities Market) के नियमों को कड़ा किया
Business & Economy

छोटे निवेशकों की सुरक्षा के लिए सरकार ने प्रतिभूति बाजार (Securities Market) के नियमों को कड़ा किया

भारत सरकार ने प्रस्तावित प्रतिभूति बाजार संहिता (Securities Markets Code) में महत्वपूर्ण बदलावों को मंजूरी दे दी है ताकि बाजार की जांच को सुव्यवस्थित किया जा सके और डिपॉजिटरीज को सशक्त बनाया जा सके। इन अपडेट्स का उद्देश्य पारदर्शिता बढ़ाना और यह सुनिश्चित करना है कि बाजार संस्थानों के खिलाफ नियामक कार्रवाई विशेषज्ञ निगरानी पर आधारित हो।

2h ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें

Daily 3-minute money update on WhatsApp

Join 50,000+ investors — free.