अर्थ वाणी में आपका स्वागत है

अपनी पसंदीदा भाषा चुनें

Sponsored · Open a free Demat account & get ₹500 in stocks.Claim
Nifty 5023,853.90.98%H 24,011.4 · L 23,817.8|Sensex76,264.330.97%H 76,821.07 · L 76,140.44|Bank Nifty57,198.80.68%H 57,804.5 · L 57,119.2|USD / INR₹94.720.4%H ₹95.1 · L ₹94.44|Gold Intl (10g)₹1,32,735.292.83%H ₹1,32,954.54 · L ₹1,30,436.2|Silver Intl (1kg)₹2,15,718.834.22%H ₹2,15,916.76 · L ₹2,09,278.32|Crude WTI₹7,619.825.22%H ₹7,806.41 · L ₹7,548.79|Bitcoin$65,6801.71%H $66,241.94 · L $65,118.06|Ethereum$1,724.792.95%H $1,750.26 · L $1,699.32|Nifty 5023,853.90.98%H 24,011.4 · L 23,817.8|Sensex76,264.330.97%H 76,821.07 · L 76,140.44|Bank Nifty57,198.80.68%H 57,804.5 · L 57,119.2|USD / INR₹94.720.4%H ₹95.1 · L ₹94.44|Gold Intl (10g)₹1,32,735.292.83%H ₹1,32,954.54 · L ₹1,30,436.2|Silver Intl (1kg)₹2,15,718.834.22%H ₹2,15,916.76 · L ₹2,09,278.32|Crude WTI₹7,619.825.22%H ₹7,806.41 · L ₹7,548.79|Bitcoin$65,6801.71%H $66,241.94 · L $65,118.06|Ethereum$1,724.792.95%H $1,750.26 · L $1,699.32|
Business & Economyताज़ा

रिटेल नुकसान की त्रासदी के बाद F&O ट्रेडिंग के लिए प्रवेश बाधाओं का प्रस्ताव

Arth Vani Desk1h ago2 मिनट पढ़ें
रिटेल नुकसान की त्रासदी के बाद F&O ट्रेडिंग के लिए प्रवेश बाधाओं का प्रस्ताव

Source: Economictimes

Listen to this article
AI voice · Podcast mode
Get IPO & market alerts free on Telegram / WhatsApp
AI सारांश

महाराष्ट्र में एक दुखद घटना के बाद कोटक AMC के नीलेश शाह डेरिवेटिव्स ट्रेडिंग के लिए अनिवार्य योग्यता मानदंडों की मांग कर रहे हैं। इस प्रस्ताव का उद्देश्य उन रिटेल निवेशकों के बीच उच्च-जोखिम वाली सट्टेबाजी को रोकना है, जिन्हें अक्सर भारी वित्तीय नुकसान का सामना करना पड़ता है।

मुख्य बातें
  • Kotak AMC’s Nilesh Shah proposes mandatory qualifications for F&O trading to prevent retail losses.
  • The move follows a tragic case in Maharashtra involving a ₹1.8 crore loss from market speculation.
  • SEBI data consistently shows that most retail traders lose money in the derivatives segment.
  • Proposed hurdles aim to ensure traders understand the high risks associated with market leverage.
Key Takeaways
  • Kotak AMC’s Nilesh Shah proposes mandatory qualifications for F&O trading to prevent retail losses.
  • The move follows a tragic case in Maharashtra involving a ₹1.8 crore loss from market speculation.
  • SEBI data consistently shows that most retail traders lose money in the derivatives segment.
  • Proposed hurdles aim to ensure traders understand the high risks associated with market leverage.
Sponsored

Your dream home loan @ 8.4%*

Compare offers from 20+ banks in one click.

Compare

महाराष्ट्र में एक भयावह त्रासदी के बाद, जहां शेयर बाजार में ₹1.8 करोड़ गंवाने के बाद एक व्यक्ति ने अपने परिवार और खुद की जान ले ली, उद्योग के प्रमुख दिग्गज तत्काल नियामक हस्तक्षेप की मांग कर रहे हैं। कोटक महिंद्रा एसेट मैनेजमेंट कंपनी के प्रबंध निदेशक नीलेश शाह ने वायदा और विकल्प (F&O) सेगमेंट में व्यापार करने के इच्छुक व्यक्तियों के लिए न्यूनतम योग्यता मानदंड शुरू करने का समर्थन किया है।

सख्त प्रवेश नियमों की मांग

शाह की सिफारिश ऐसे समय में आई है जब उच्च-जोखिम वाले डेरिवेटिव्स में रिटेल भागीदारी में वृद्धि बाजार के दिग्गजों और नियामकों दोनों के लिए चिंता का विषय बन गई है। एक अनिवार्य योग्यता बाधा का प्रस्ताव देकर, लक्ष्य यह सुनिश्चित करना है कि केवल वे लोग ही F&O ट्रेडिंग में भाग ले सकें जिनके पास बाजार तंत्र और जोखिम प्रबंधन की प्रमाणित समझ हो।

वर्तमान में, रिटेल निवेशकों के लिए डेरिवेटिव सेगमेंट में प्रवेश अपेक्षाकृत आसान है, जिसके लिए अक्सर केवल बुनियादी दस्तावेजों की आवश्यकता होती है। शाह का तर्क है कि सुरक्षा जाल की इस कमी के कारण अनुभवहीन ट्रेडर्स अत्यधिक सट्टेबाजी में शामिल हो जाते हैं, जो अक्सर उधार ली गई पूंजी या जीवन भर की बचत के साथ की जाती है, जिससे विनाशकारी वित्तीय और व्यक्तिगत परिणाम सामने आते हैं।

रिटेल नुकसान और SEBI की चेतावनी

इन सुरक्षा उपायों के समर्थन में भारतीय प्रतिभूति और विनिमय बोर्ड (SEBI) के आंकड़े भी मौजूद हैं। नियामक के हालिया अध्ययनों ने व्यक्तिगत ट्रेडर्स के लिए एक कड़वी सच्चाई को उजागर किया है:

  • F&O सेगमेंट में रिटेल प्रतिभागियों का एक बड़ा बहुमत अंततः पैसा गंवा देता है।
  • सट्टा व्यापार अक्सर उस पूंजी को खत्म कर देता है जो दीर्घकालिक वित्तीय लक्ष्यों के लिए निर्धारित की गई थी।
  • ट्रेडिंग ऐप्स के तेजी से होते 'गेमिफिकेशन' (gamification) ने उन लोगों के बीच हाई-फ्रीक्वेंसी ट्रेडिंग को प्रोत्साहित किया है जो इसमें शामिल लीवरेज को पूरी तरह से नहीं समझते हैं।

बाजार जोखिमों के प्रति एक निवारक दृष्टिकोण

उद्योग के नेताओं का मानना है कि निवेशक सुरक्षा के लिए F&O ट्रेडिंग को एक शौक के बजाय एक पेशेवर गतिविधि के रूप में मानना आवश्यक है। प्रस्तावित योग्यता मानदंडों में वित्तीय साक्षरता प्रमाणपत्र, न्यूनतम आय स्तर, या डेरिवेटिव में व्यापार की अनुमति मिलने से पहले कैश मार्केट में पूर्व अनुभव का संयोजन शामिल हो सकता है।

हालांकि बाजार लिक्विडिटी (तरलता) पर फलता-फूलता है, लेकिन अब ध्यान 'गुणवत्तापूर्ण' लिक्विडिटी की ओर स्थानांतरित हो रहा है। इन बदलावों के समर्थकों का तर्क है कि रिटेल निवेशकों को स्वयं के द्वारा थोपे गए वित्तीय विनाश से बचाना उच्च ट्रेडिंग वॉल्यूम बनाए रखने से अधिक महत्वपूर्ण है। जैसे-जैसे बहस तेज हो रही है, अब गेंद नियामक के पाले में है कि वह यह तय करे कि क्या डेरिवेटिव्स की 'गेटकीपिंग' भारतीय बाजारों के लिए आगे बढ़ने का सही रास्ता है।

प्रतिभूति बाजार में निवेश बाजार जोखिमों के अधीन है। निवेश करने से पहले सभी संबंधित दस्तावेजों को ध्यान से पढ़ें। यह लेख केवल सूचनात्मक उद्देश्यों के लिए है और इसमें कोई वित्तीय सलाह शामिल नहीं है।

Recommended for you
Products related to this story — compare & act
Smart picks
Nippon India Small Cap Fund Growth Plan
Nippon India Mutual Fund · Small Cap
18.7%
3Y CAGR
Bharat Mobility IPO
Mainboard · Auto
+20.5%
GMP
View IPO
HDFC NIFTY Next 50 Index Fund
HDFC Mutual Fund · Index
17.6%
3Y CAGR
GreenVolt Energy IPO
Mainboard · Renewables
+13.8%
GMP
View IPO
Parag Parikh Flexi Cap Fund
PPFAS Mutual Fund · Flexi Cap
15.1%
3Y CAGR
Mirae Asset ELSS Tax Saver Fund
Mirae Asset Mutual Fund · ELSS
14.8%
3Y CAGR

Some listings may be sponsored. Mutual fund data is from AMFI and for information only — funds are subject to market risks. Review terms & suitability before investing. Not investment advice.

Stay ahead of the market

Join the Arth Vani channels

Daily news summaries, IPO & market alerts on Telegram and WhatsApp.

क्योंकि आपने Business & Economy पढ़ा

शेयर बाजारों और रुपये को मजबूती देने के लिए सरकार ने विदेशी निवेश के नियमों में ढील दी
Business & Economy

शेयर बाजारों और रुपये को मजबूती देने के लिए सरकार ने विदेशी निवेश के नियमों में ढील दी

भारत ने अपनी पोर्टफोलियो निवेश योजना को विदेशी व्यक्तियों और संस्थाओं के व्यापक दायरे के लिए खोल दिया है। निवेश की सीमाओं को दोगुना करने और प्रवेश प्रक्रिया को सरल बनाकर, इस कदम का उद्देश्य रुपये को स्थिर करना और भारतीय सूचीबद्ध कंपनियों में नकदी प्रवाह को बढ़ाना है।

9h ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें
छोटे निवेशकों की सुरक्षा के लिए सरकार ने प्रतिभूति बाजार (Securities Market) के नियमों को कड़ा किया
Business & Economy

छोटे निवेशकों की सुरक्षा के लिए सरकार ने प्रतिभूति बाजार (Securities Market) के नियमों को कड़ा किया

भारत सरकार ने प्रस्तावित प्रतिभूति बाजार संहिता (Securities Markets Code) में महत्वपूर्ण बदलावों को मंजूरी दे दी है ताकि बाजार की जांच को सुव्यवस्थित किया जा सके और डिपॉजिटरीज को सशक्त बनाया जा सके। इन अपडेट्स का उद्देश्य पारदर्शिता बढ़ाना और यह सुनिश्चित करना है कि बाजार संस्थानों के खिलाफ नियामक कार्रवाई विशेषज्ञ निगरानी पर आधारित हो।

10h ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें
भारतीय शेयर बाजार की लिक्विडिटी बढ़ाने के लिए Sebi विदेशी निवेशक नियमों को सरल बनाएगा
Business & Economy

भारतीय शेयर बाजार की लिक्विडिटी बढ़ाने के लिए Sebi विदेशी निवेशक नियमों को सरल बनाएगा

भारतीय प्रतिभूति और विनिमय बोर्ड (Sebi) विदेशी पोर्टफोलियो निवेशकों (FPIs) के लिए KYC मानदंडों में ढील देने और अनुपालन नियमों को सरल बनाने की योजना बना रहा है। इन सुधारों का उद्देश्य अधिक वैश्विक पूंजी को आकर्षित करना और भारत में समग्र निवेश माहौल में सुधार करना है।

2d ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें

संबंधित खबरें

ಚಿಲ್ಲರೆ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಭಾರಿ ನಷ್ಟದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ F&O ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆताज़ा
Business & Economy

ಚಿಲ್ಲರೆ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಭಾರಿ ನಷ್ಟದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ F&O ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆ

ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ದುರಂತ ಘಟನೆಯ ನಂತರ, ಕೋಟಕ್ AMCಯ ನಿಲೇಶ್ ಶಾ ಅವರು ಡೆರಿವೇಟಿವ್ಸ್ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಕಡ್ಡಾಯ ಅರ್ಹತಾ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರಿ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುವ ಚಿಲ್ಲರೆ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

1h ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें
रिटेल गुंतवणूदारांच्या आर्थिक नुकसानीच्या दुर्घटनेनंतर F&O ट्रेडिंगसाठी प्रवेश निर्बंधांचा प्रस्तावताज़ा
Business & Economy

रिटेल गुंतवणूदारांच्या आर्थिक नुकसानीच्या दुर्घटनेनंतर F&O ट्रेडिंगसाठी प्रवेश निर्बंधांचा प्रस्ताव

महाराष्ट्रातील एका दुर्दैवी घटनेनंतर कोटक AMC चे नीलेश शाह यांनी डेरिव्हेटिव्ह ट्रेडिंगसाठी अनिवार्य पात्रता निकष लागू करण्याची मागणी केली आहे. मोठ्या आर्थिक नुकसानीचा सामना करणाऱ्या किरकोळ (रिटेल) गुंतवणूकदारांमधील अति-जोखमीच्या सट्टेबाजीला आळा घालणे हा या प्रस्तावाचा मुख्य उद्देश आहे.

1h ago·1 मिनट पढ़ेंसुनें
ರಿಟೇಲ್ ನಷ್ಟದ ದುರಂತದ ನಂತರ F&O ಟ್ರೇಡಿಂಗ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಅಡೆತಡೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪताज़ा
Business & Economy

ರಿಟೇಲ್ ನಷ್ಟದ ದುರಂತದ ನಂತರ F&O ಟ್ರೇಡಿಂಗ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಅಡೆತಡೆಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪ

ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ದುರದೃಷ್ಟಕರ ಘಟನೆಯ ನಂತರ, ಡೆರಿವೇಟಿವ್ಸ್ ಟ್ರೇಡಿಂಗ್‌ಗೆ ಕಡ್ಡಾಯ ಅರ್ಹತಾ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ಕೋಟಕ್ AMC ಯ ನಿಲೇಶ್ ಶಾ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ತೀವ್ರ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸುವ ರಿಟೇಲ್ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯದ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪದ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.

1h ago·1 मिनट पढ़ेंसुनें
Entry Barriers Proposed for F&O Trading After Retail Loss Tragedyताज़ा
Business & Economy

Entry Barriers Proposed for F&O Trading After Retail Loss Tragedy

Kotak AMC’s Nilesh Shah is calling for mandatory qualifying criteria for derivatives trading following a tragic incident in Maharashtra. The proposal aims to curb high-risk speculation among retail investors who often face severe financial losses.

1h ago·2 मिनट पढ़ेंसुनें

Daily 3-minute money update on WhatsApp

Join 50,000+ investors — free.